Phòng ngủ cho giấc ngủ ngon: tối, yên, mát — ba thứ kiểm được trước khi bàn hướng giường
Mục “Thế nào là nhà tốt” đã có bài nói nhà tốt đo bằng sáng, thoáng, khô, an toàn, và các bài về nhà cho từng kiểu người: người lớn tuổi, người làm ca đêm, người nhạy cảm với bụi. Bài này thu lại vào một phòng mà ai cũng dành một phần ba đời trong đó: phòng ngủ, và một câu hỏi duy nhất: phòng này có giúp người ngủ ngon không.
Phong thuỷ phòng ngủ thường bàn hướng giường, gương đối giường, xà ngang trên đầu, cửa đâm vào giường. Những chuyện đó sẽ được nói ở cuối. Trước nó là ba thứ mà ai cũng kiểm được trong một đêm: tối, yên, mát.
Thứ nhất: phòng có đủ tối không
Cơ thể dùng bóng tối làm tín hiệu để ngủ. Ánh sáng lọt vào phòng ban đêm, dù yếu, vẫn có thể làm giấc ngủ nông hơn, và ánh sáng sớm buổi sáng làm thức dậy trước giờ. Những nguồn sáng hay bị bỏ qua:
- Đèn đường, đèn biển hiệu, đèn hành lang chung cư lọt qua khe rèm, qua ô kính trên cửa.
- Đèn báo của thiết bị: quạt, điều hoà, sạc, tivi, ổ cắm có đèn, bộ phát mạng.
- Màn hình điện thoại sáng lên mỗi khi có thông báo.
- Nắng sớm hướng đông rọi thẳng vào giường lúc năm, sáu giờ.
Cách kiểm: tắt hết đèn, nằm trên giường mười phút cho mắt quen, rồi nhìn quanh. Thấy rõ đồ đạc trong phòng là phòng chưa đủ tối. Cách sửa theo mức tiền: dán băng dính đen lên đèn báo, chặn khe dưới cửa, rèm cản sáng có độ chồng mép rộng hơn khung cửa sổ, và cuối cùng là bịt mắt khi ngủ.
Thứ hai: phòng có đủ yên không
Tiếng ồn ban đêm đánh thức người ta mà nhiều khi người ta không nhớ đã thức. Nguồn ồn trong nhà phố Việt quen thuộc:
- Xe máy, xe tải chạy đêm ở mặt đường.
- Máy nén điều hoà của nhà bên, của chính nhà mình đặt ngay ngoài cửa sổ phòng ngủ.
- Máy bơm nước tự động khởi động giữa đêm, tiếng nước chảy trong ống ở vách sát đầu giường.
- Tiếng gà, chó hàng xóm lúc sáng sớm.
Cách kiểm: để điện thoại ghi âm cả đêm, hoặc dùng ứng dụng đo tiếng ồn khi ngủ. Sáng ra nghe lại chỗ có đỉnh tiếng ồn, xem nó lúc mấy giờ, từ đâu. Nhiều nhà mới phát hiện máy bơm của chính mình chạy lúc ba giờ sáng.
Cách sửa: dời giường xa bức tường có ống nước hoặc sát đường, chèn ron kín khe cửa sổ, rèm vải dày (giảm một phần tiếng vọng), dời máy nén điều hoà nếu có thể. Vật liệu mỏng dán lên tường như tấm mút trứng không chặn được tiếng xe tải; chặn khe hở quanh cửa thường hiệu quả hơn nhiều.
Thứ ba: phòng có đủ mát không
Khó ngủ trong đêm nóng là chuyện ai ở miền Nam, hay ở tầng trên cùng nhà mái tôn đều biết. Nhiều người ngủ ngon hơn khi phòng mát hơn ban ngày một chút và không khí có chuyển động nhẹ. Những điều hay làm phòng ngủ nóng:
- Phòng ngủ tầng áp mái, hấp nhiệt cả ngày, ban đêm mái toả nhiệt xuống.
- Tường hướng tây nắng chiều, tới mười giờ đêm vẫn còn ấm khi sờ.
- Đóng kín cửa cả ngày rồi bật điều hoà buổi tối: máy phải làm việc rất lâu mới hạ được nhiệt của tường.
Cách sửa theo thứ tự rẻ tới đắt: che nắng bên ngoài cửa sổ ban ngày, mở cửa thông gió từ chiều tối khi ngoài trời đã mát hơn trong nhà, quạt hút đẩy khí nóng ra, rồi mới tới cách nhiệt mái và điều hoà.
🔴 Phần an toàn trong phòng ngủ
Phòng ngủ là nơi người ta bất tỉnh vài tiếng mỗi đêm, nên những rủi ro ở đây nặng hơn phòng khác:
- Không sạc điện thoại, pin dự phòng, xe điện dưới gối, trên đệm hay trong phòng ngủ qua đêm với bộ sạc kém chất lượng.
- Không đốt than, đốt nhang, đốt nến trong phòng ngủ đóng kín. Đốt than sưởi trong phòng kín có thể gây ngộ độc khí đến chết.
- Không treo đồ nặng trên đầu giường: tranh khung kính, kệ sách. Lời kiêng “xà ngang đè đầu” có một phần thực tế rất rõ: thứ gì treo trên đầu giường đều có thể rơi.
- Lối từ giường ra cửa không vướng đồ, có đèn ngủ thấp để đi vệ sinh ban đêm không vấp.
Đặt các lời kiêng phòng ngủ vào đúng chỗ
Sau ba thứ trên, mới tới các lời kiêng quen thuộc. Nhiều lời trong số đó gặp đúng ba thứ ấy:
- Gương đối giường: ánh sáng phản chiếu từ cửa sổ, đèn đường vào mặt người ngủ; nửa đêm tỉnh giấc thấy bóng mình chuyển động, giật mình.
- Giường sát cửa sổ, đầu giường dưới cửa sổ: gió lùa, ánh sáng, tiếng ồn đều vào thẳng chỗ đầu.
- Cửa phòng đâm thẳng vào giường: ánh sáng hành lang, tiếng ồn, người đi qua nhìn thẳng vào.
- Hướng giường hợp mệnh: không có cách kiểm. Nếu muốn theo, chọn trong những vị trí đã thoả ba điều tối, yên, mát.
Thử một tuần
Đổi một thứ mỗi lần, ngủ thử vài đêm, ghi lại cảm giác buổi sáng. Nếu đổi hết mà vẫn khó ngủ kéo dài, ngáy to, ngưng thở khi ngủ, buồn ngủ ban ngày nhiều, thì nên đi khám bác sĩ: căn phòng chỉ giúp được một phần, không thay được việc khám chữa.
Giường, nệm, gối: phần nằm ngay dưới lưng
Căn phòng tối, yên, mát rồi mà nệm lún một bên, gối quá cao, chăn quá dày thì vẫn khó ngủ. Nệm dùng nhiều năm thường lõm ở chỗ nằm quen; xoay đầu nệm định kỳ giúp mòn đều hơn. Gối nên giữ cổ thẳng với lưng khi nằm nghiêng. Chăn ga bằng vải thoáng cho mùa nóng, phơi nắng hoặc giặt định kỳ để giảm bụi và mạt. Đây là những thứ rẻ hơn mọi việc sửa phòng, nhưng thường bị đổi sau cùng.
Nói gọn lại
Một phòng ngủ tốt là phòng đủ tối, đủ yên, đủ mát, và an toàn khi người trong đó đang ngủ. Ba thứ này kiểm được trong một đêm bằng mắt, bằng điện thoại ghi âm và bằng tay sờ tường. Lời kiêng nào trùng với ba thứ ấy thì đáng làm; lời kiêng nào bắt đổi hướng giường sang chỗ sát đường, sát máy bơm thì nên cân nhắc lại.